Efficacy of a psycholinguistic treatment of dyslexia 
In dit hoofdstuk worden de resultaten gepresenteerd van een onderzoeksproject naar de effectiviteit van een Nederlandstalige behandeling voor dyslexie. Het betreft een computerondersteund behandelprogramma, dat aan de dyslectici een leersysteem presenteert waarin de basale, linguïstische elementen en operaties duidelijk gemaakt worden die essentieel zijn voor de grafische representatie van de gesproken taal. De behandeling is hierbij gericht op het leren herkennen en gebruik maken van de fonologische en morfologische structuur van het Nederlandse woord.
Allereerst worden de theoretische fundamenten van de behandeling besproken. Vervolgens worden de resultaten gepresenteerd van een serie experimenten, die tot doel hadden inzicht te bieden in zowel de externe als de interne validiteit van de behandeling. Met betrekking tot de externe validiteit werden klinisch significante effecten van de behandeling op algemene lees- en spellingsvaardigheden gerapporteerd. Aan het eind van de behandeling hebben de deelnemers een gemiddeld niveau van de nauwkeurigheid van het lezen en van het spellen bereikt. Het bereikte niveau van de leessnelheid was vergelijkbaar met de ondergrens van de normale range. Deze effecten bleken onafhankelijk te zijn van leeftijd, sociaal-economische status en IQ. Fonologische encoderingscapiciteiten bleken invloed te hebben op de duur van de behandeling, maar niet op het uiteindelijke behandeleffect. Een 4-jaar follow-up studie toonde aan dat de effecten van de behandeling langdurig zijn.
Met oog op de interne validiteit is een proces-georiënteerde evaluatie uitgevoerd. Deze evaluatie beoogde een gedetailleerd beeld te creeeren van de veranderingsdynamieken door de relatie te onderzoeken tussen het optreden van behandeleffecten in de tijd en de presentatievolgorde van de behandelcomponenten. De studie liet zien dat het tijdspad van behandeleffecten nauwkeurig correspondeerde met de voorspelde temporele ordening. De kinderen lieten een patroon van verbeteringen zien dat overeenkwam met de presentatievolgorde van de behandelcomponenten. Tevens was een studie uitgevoerd om inzicht te verkrijgen in de veranderingdynamieken van de nauwkeurigheid en de snelheid van het lezen. In overeenstemming met productiemodellen van leesverwerving lieten de resultaten zien dat de behandeling eerst resulteerde in een meer prominente ontwikkeling van de leesnauwkeurigheid, hetgeen een reflectie lijkt van de accurate vorming van een systeem van essentiële elementen en operaties die aan de vaardigheid van het lezen ten grondslag liggen. In een later stadium resulteerde het in een meer prominente ontwikkeling van de leessnelheid, hetgeen verondersteld wordt een weerspiegeling te zijn van het optimaliseren van de uitvoering van het systeem.
Recente publicaties




